Het ANP nam het bericht over en schreef over twintig Marokkaanse jongeren, die rondjes reden, zwaaiden met vlaggen en leuzen riepen. Het is niet duidelijk wat er precies gebeurde die avond. Al snel namen Nederlandse en buitenlandse media het bericht over.
Eén bericht krijgt eigen leven
De gevolgen voor Ede waren groot. In de stad verschenen beledigende posters tegen Marokkanen en de islam. Ook kregen de politie en de gemeente honderden boze reacties.
Twee weken later geeft perswoordvoerder Harry Munniksma van de politie toe dat hij de samenkomst van de jongeren beter niet als een ‘feest’ had kunnen omschrijven. Later blijkt dat er wel sprake was van een provocatie tussen de jongeren en de politie, eentje met een slechte timing. Ondanks dat was het beeld van Marokkaanse jongeren die de aanslagen toejuichten al ontstaan (https://www.gld.nl/nieuws/8517805/hoe-marokkaanse-jongeren-uit-ede-onlosmakelijk-werden-verbonden-met-de-aanslagen-van-9-11).
Een jaar later schreef Marokko Nieuws over de situatie in Ede. Volgens het artikel waren er in de stad spanningen ontstaan en was er sprake van een toename van discriminatiemeldingen. De burgemeester van Ede sprak zich destijds kritisch uit over de berichtgeving rond ‘het feestje’. De jaren daarna is er wel een stigma blijven hangen op de hele Marokkaanse gemeenschap.
De relatie tussen de gemeente Ede en de Marokkaanse gemeenschap is sinds 2017 weer verbeterd. Het Duurzaam Netwerk Ede is opgezet, hierin bespreken de gemeente, politie en organisaties uit de Marokkaanse en islamitische gemeenschap regelmatig wat er speelt (https://www.gld.nl/nieuws/8517805/hoe-marokkaanse-jongeren-uit-ede-onlosmakelijk-werden-verbonden-met-de-aanslagen-van-9-11).
25 jaar later
De aanslagen hebben ook buiten Ede langdurige gevolgen gehad. Onderzoeker Thijs van Dooremalen van de Universiteit Leiden onderzocht de impact van 9/11 op Nederland, de Verenigde Staten en Frankrijk. Volgens hem lieten de aanslagen wereldwijd diepe sporen na en reageerde Nederland op sommige punten anders dan de Verenigde Staten.
Volgens Van Dooremalen was 9/11 in Nederland een bevestiging van bestaande denkbeelden. In de jaren tachtig en negentig kwam er al felle kritiek op de islam en de, volgens velen, gebrekkige integratie van moslims in de samenleving. Dit debat zette zich voort binnen de politiek.
Ook uit recent onderzoek van EenVandaag blijkt dat 9/11 voor veel Nederlanders nog altijd als een belangrijk historisch kantelpunt wordt gezien. Veel deelnemers van het onderzoek geven aan dat de aanslagen hun wereldbeeld permanent hebben veranderd. Veel van hen zeggen dat ze sindsdien negatiever denken over religie en met name de islam
De vraag die 25 jaar later overblijft, is niet alleen wat er die avond gebeurde in Veldhuizen. Het is ook de vraag hoe een eerste bericht de beeldvorming over een groep mensen kan bepalen en hoe lang zo’n beeld blijft hangen.
